Beheerder: Duinwaterbedrijf Zuid-Holland, Tel. 070-3577500; info@dunea.nl ; www.dunea.nl.
Bouwjaar: 2002
Amersfoort coordinaten: 86-461
Beleidskader: Beleidsmatige aanleiding van dit project was het opheffen van bollenteelt in een waterwingebied.
Historie: Het gebied is in het verleden afgezand. Daarnaast zijn sloten gegraven voor grondwaterbeheersing in verband met de bollenteelt. Het gebied bestaat grotendeels uit oud duin zand met kalkrijk kwelwater (duinrel). Er zijn geen archeologische vondsten bekend. Na de afzanding is het gebied tot 1999 in gebruik geweest voor bollenteelt.
Aanleiding: In de oude situatie stond het gebied grotendeels onder invloed van het polderwater. Het kalkrijke kwelwater (gebiedseigen water) werd niet in het gebied vast gehouden. In de nieuwe situatie is de invloed van het polderwater zo veel mogelijk beperkt naar de buitenrand van het gebied. Het kalkrijke kwelwater wordt in het gebied vast gehouden. Hierdoor ontstaan er weer natuurlijke fluctuaties van het grondwater. Door de nieuwe situatie is er een verbetering van het grondwaterkwaliteit ontstaan Geomorfologie: In de nieuwe situatie is meer reliëf aangebracht. Hierdoor is een breder gradiënt ontstaan tussen natte en droge situatie (oude strandwal, vroongrasland en binnenduinrandbos. De bodem bestaat grotendeels uit oud duin zand. Van bollenteelt (cultuurland) naar natuurlijke begroeiing zoals de bloemrijke vochtige graslanden (vroongrasland) als de bloemrijke duingrasland op herstelde strandwal kunnen zich ontwikkelen in de nieuwe situatie. Op het bollenland was geen sprake van een uitbundige fauna. Alleen in de binnenduinrandbos komen soorten zoals Eekhoorn, Vos, Egel, Konijn, Ree, muizen en spitsmuizen voor. Rondom de duinrel komen verschillende soorten amfibieën voor. In de oude situatie was het gebied totaal afgesloten. In de nieuwe situatie is het gebeid toegankelijk voor de recreatie d.m.v. van een aantal aangelegde wandelpaden.
Doelstelling: Door het uitvoeren van een natuurherstelproject de schadelijke effecten van de bollenteelt in een waterwingebied opheffen. Het vergroten van het duingebied Meijendel Hydrologische winst halen door het kalkrijke kwelwater (gebied eigenwater) zolang mogelijk in het gebied te houden en het boezemwater (gebiedsvreemd water) zoveel buiten het gebied. Uiteindelijk moeten hier met natuurtechnische maatregelen de natuurdoeltypen Vroongraslanden (du-3.5), droog duingrasland en open duin (du-3.6) en duinbeken en duinrellen (du-3.1) worden gerealiseerd.
Ingreep:
De watergangen zijn uitgebaggerd. De baggerspecie is afgevoerd. Het gebied is afgeplagd(10 -15 cm dikte). Dit plagmateriaal is gebruikt voor het opvullen van de watergangen. Daarnaast is om het gebied (dus aan de noord, oost en zuid zijde) een brede watergang gegraven. Dit water is boezemwater. In het gebied direct grenzend aan het binnenduinrandbos is een duinrel bedding gegraven met een aantal onderwaterdrempels. Hierdoor kan de bestaande duinbeek door het gebied meanderen. Het kwelwater wordt hiermee in het gebied zoveel mogelijk vast gehouden. Richting de Jagerslaan is de structuur van een strandwal gesitueerd. De vrijkomende grond is binnen het project weer gebruikt.
Er stond nog steeds een oude bollenschuur in de Hertenkamp. Hierin was veel asbest verwerkt. Na het nemen van de nodige voorzorgsmaatregelen werd deze schuur eind 2005 gesloopt.
Begeleidend onderzoek: Er is een monitoring programma opgesteld waarin hydrologie (bodem- en oppervlaktewater kwantiteit en kwaliteit), bodem, vegetatie en fauna worden gemonitoord.
Recreatie en publiekscommunicatie: Voor de uitvoering en bij de opening is door persbericht in de media aandacht aan het project besteed. Er zijn vóór de uitvoering bijeenkomsten georganiseerd voor omwonende, geïnteresseerden en politiek Wassenaar. Ook zijn er excursies georganiseerd om de belangstellenden in het terrein te informeren. Via een informatiepaneel werd ter plaatse informatie gegeven. Op de gezamenlijke websites, zowel van de gemeente Wassenaar als van Dunea, kon men informatie vinden omtrent het project de Hertenkamp. Het publiek reageerde uiteindelijk alleen maar positief. Ook de gemeente Wassenaar is positief vanwege het open plan proces. Recreanten en omwonende maken nu gebruik van het gebied.
Resultaat (successen en mislukkingen): Het eerste resultaat is echt schrikken. Zowel bij de Klip als ook hier blijkt dat er een grote hoeveelheid voedingstoffen in de bodem aanwezig is die de gewenste vegetatie ongunstig beïnvloed. Jaarlijks wordt het gebied geïnventariseerd op broedvogels, vlinders en reeën. Het is nog te kort dag om deze te evalueren. Publiek vindt het fantastisch dat het gebied voor publiek is opengesteld. En dat zij kunnen genieten van de grazers (Noorse fjordenpaarden en Calloway-runderen).
Technische en financiële info: Na openbare aanbesteding werd het project in 2002/2003 uitgevoerd, de Hertenkamp is circa 15 hectare groot. De grond werd op locatie verwerkt. De kosten totaal inclusief BTW € 492.954,69 en daarmee € 3.30 per m2 (€ 2,75 per m2 exclusief interne kosten). De financiering is voor de helft gedragen door het Duinwaterbedrijf Zuid-Holland (nu Dunea). De andere helft betrof subsidie in het kader van Regiwa / GeBeVe van het Ministerie van LNV en de provincie Zuid-Holland.
Literatuur: -
Documenten
Van bollenland naar de oude strandwal.
Lucas, Hans. Van bollenland naar de oude strandwal.
DUIN 2000, jaargang 23, nummer 4, blz.14-16.
Download dit document (1057 Kb) >
Ga terug naar boven
 "Klik hier voor een grote afbeelding.")
 "Klik hier voor een grote afbeelding.")
